Oorsuizen Blijkt Verbonden te Zijn met een Essentiële Lichaamsfunctie

Hoe tinnitus en slaap elkaar beïnvloeden: nieuwe inzichten uit onderzoek
Hoe tinnitus en slaap elkaar beïnvloeden: nieuwe inzichten uit onderzoek

Recente bevindingen van neurowetenschappers aan de Universiteit van Oxford wijzen op een verrassend nauwe koppeling tussen tinnitus en slaapprocessen in de hersenen. Die ontdekking werpt nieuw licht op een tot nu toe grotendeels onontgonnen terrein en kan veel betekenen voor de behandeling van tinnitus wereldwijd, een aandoening die naar schatting 15 procent van de wereldbevolking treft.

Tinnitus: hoe het klinkt en wat je merkt

Tinnitus wordt vaak omschreven als een “fantoomwaarneming”: een geluid dat alleen de getroffen persoon hoort, variërend van rinkelen tot sissen, zoemen of klikken. Die geluiden kunnen constant zijn of komen en gaan. Slaapproblemen kunnen de klachten juist verergeren, wat kan leiden tot een vicieuze cirkel van slechter slapen en toenemende tinnitusklachten.

Onderzoeken laten zien dat vooral tijdens de diepe slaapfase, beter bekend als non-REM slaap (slaapfase zonder snelle oogbewegingen), de hersenactiviteit die tinnitus veroorzaakt door spontane hersengolven wordt gedempt. Dat wijst op een mogelijke therapeutische rol van slaap bij tinnitus.

Waarom ouderen extra gevoelig zijn

Oudere volwassenen lopen meer risico: gehoorverlies en tinnitus komen vaak samen voor. Die combinatie kan sociale terugtrekking veroorzaken en psychische problemen verergeren. Linus Milinski, hoofdonderzoeker bij het Sleep and Circadian Neuroscience Institute in Oxford, benadrukt het belang van meer bekendheid rond tinnitus en hoe fundamentele hersenmechanismen, vanwege hun rol bij slaap, ons begrip en de behandeling van deze aandoening kunnen verbeteren.

Wat onderzoekers denken en wat de studies laten zien

In verschillende studies, waaronder een review uit 2022 in Brain Communications, leidt Linus Milinski onderzoek naar de wisselwerking tussen slaap en tinnitus. Dierstudies met fretten in 2024 toonden aan dat verstoorde slaap en tinnitus vaak tegelijk voorkwamen; tijdens non-REM slaap werd de hyperactiviteit in de hersenen juist onderdrukt.

Dat diermodel heeft, ondanks zijn beperkingen, belangrijke inzichten opgeleverd. Er zijn sterke aanwijzingen dat stress een flinke boosdoener is bij het verergeren van tinnitus, vooral bij slaaptekort, omdat dat de gevoeligheid voor stress vergroot. Deze bevindingen sluiten aan bij wat Xiaoyu Bao van de South China University of Technology stelt: slaap is een belangrijk therapeutisch doel voor effectieve tinnitusbehandeling.

Beperkingen en wat nog te doen valt

Hoewel diermodellen zoals fretten veelbelovend zijn, zijn er duidelijke grenzen aan het overdragen van die resultaten op menselijke behandelingen. Het onderzoeksveld rond tinnitus en slaap groeit sinds 2022 snel, met meer grootschalige studies naar hoe omgevingsfactoren tinnitus beïnvloeden. Toch is er nog geen definitieve oorzaak of oplossing voor subjectieve tinnitus gevonden.

Milinski benadrukt de mogelijkheden van verder onderzoek: “Het onderzoeken van spontane hersenactiviteit in slaap kan niet alleen leiden tot effectieve tinnitusbehandelingen, maar ons ook helpen de mysteries van slaap zelf beter te begrijpen.” Die richting kan mogelijk de brug vormen naar behandelmethodes die de kwaliteit van leven van mensen met tinnitus verbeteren.

Ondanks dat de weg naar effectieve behandelingen lang kan zijn, biedt dit vooruitstrevende onderzoek hoop voor miljoenen mensen. Bewustwording en voorlichting over deze aandoening zijn daarom van groot belang om steun te bieden en behandelopties te verkennen. Uiteindelijk kan een beter begrip niet alleen tinnitus verlichten, maar ook onze kennis van slaap flink verrijken.