De vondst van de eeuw: verborgen stad die op Atlantis lijkt ontdekt op de bodem van een meer
Een team onderzoekers onder leiding van Valery Kolchenko van de Nationale Academie van Wetenschappen van de Kirgizische Republiek heeft iets bijzonders gevonden op de bodem van het Issyk-Kulmeer in Kirgizië: de resten van een stad die in veel opzichten doet denken aan het mythische Atlantis. Deze vondst kan nieuw licht werpen op de geschiedenis en handelsroutes van Centraal-Azië, en vooral op de rol van de Zijderoute.
Waar ligt de vindplaats precies?
Het Issyk-Kulmeer ligt in Centraal-Azië, ten zuiden van Kazachstan. De site is gevonden in de overstromingszone vlakbij Toru-Aygyr, en ligt dicht bij routes zoals de Chui-vallei en de Bedelpas richting China. De regio staat bekend om zijn veranderlijke landschap, met onder meer de Tien Shan bergen. Tegenwoordig is de menselijke aanwezigheid rond het meer vooral beperkt tot nomadische groepen en kleine dorpen.
Hoe het onderzoek verliep en wat ze vonden
Het onderzoek liep van 2023 tot 2024 en werd gedaan door een multidisciplinair team met duikers, expeditie- en surveyteams. Ze troffen de resten aan van een stad die vermoedelijk in de 13e en 14e eeuw heeft gebloeid en die door een grote 15e-eeuwse aardbeving onder water zou zijn gekomen.
De onderzoekers brachten vier afzonderlijke gebieden in kaart op dieptes tussen 0,91 en 3,96 meter. Binnen die zones werden muren, balken, metselwerk en keramiekcomplexen vastgesteld. Ook werd een goed bewaarde culturele laag gevonden, plus verschillende biologische resten zoals dierlijke botten.
Belangrijkste vondsten en wat ze betekenen
Opvallend is een geplande necropolis of kerkhof, daterend uit de 13e tot 14e eeuw, waarin nog genoeg botmateriaal zat om twee individuen te identificeren. Dat de lichamen met hun gezichten naar de qibla waren begraven (richting Mekka) wijst op islamitische begrafenispraktijken, wat veel zegt over religieuze invloeden in het gebied.
Decoratieve fragmenten in de overblijfselen suggereren het bestaan van openbare gebouwen zoals moskeeën, badhuizen of madrasa’s, wat duidt op een nederzetting met een uiteenlopend sociaal en economisch leven. Dit ondersteunt de hypothese van Kolchenko dat de stad een belangrijke commerciële agglomeratie langs de Zijderoute was.
Welke rol speelde deze stad op de Zijderoute?
De ligging van de stad maakte haar van groot belang voor de handel. Dichtbij karavaanwegen rond het Issyk-Kul fungeerde de nederzetting als knooppunt voor goederen als zijde, kruiden en metaalwerk. Naast handel zorgden die routes ook voor uitwisseling van ideeën, religie en taal, iets wat ook naar voren komt in de betrokkenheid van UNESCO via het Zijderoute-programma in Kirgizië.
Behoud en wat er nu gaat gebeuren
Volgens de UNESCO-richtlijnen is de voorkeur om het onderwatererfgoed in situ te laten, omdat het verwijderen van objecten uit hun koude, beschermende wateromgeving risico’s met zich meebrengt. Het team plant uitgebreide scans en chemische tests om een completer beeld te krijgen van de omvang van de nederzetting en hoe die zich door de eeuwen heeft ontwikkeld.
Door de site zowel fysiek te beschermen (met bouwkundige maatregelen) als historisch te bestuderen, hopen Kolchenko en zijn team dieper inzicht te krijgen in de stedelijke ontwikkeling en culturele dynamiek van de regio. Deze vondsten vormen een nieuw referentiepunt voor archeologen en historici die de geschiedenis van Centraal-Azië en de Zijderoute verder willen uitdiepen.